Tag: معماری اسلامی

قلعه آگرا شکوه معماری اسلامی-ایرانی در هند

قلعه آگرا از نظر تاریخ معماری واجد ارزش بسیاری است، چرا که برخی از جالب‌ترین آمیزه‌های معماری هندو و معماری اسلامی- ایرانی را می‌توان در آن مشاهده کرد. در واقع بسیاری از تزئینات و کاشی‌کاری‌های عمارت‌های قلعه آگرا کاملاً منطبق با اصول معماری اسلامی- ایرانی ساخته شده‌اند، اما روی آن‌ها به جای خطوط اسلیمی و خطاطی، اژدها و فیل و پرندگان نقش شده‌اند.

شاه جهان در پایان دوره حکومتش توسط پسرش درون قلعه آگرا زندانی شد که با توجه به زیبایی و بزرگی این قلعه، مجازات چندان سخت‌گیرانه‌ای محسوب نمی‌شده است. بر اساس شایعات تاریخی، شاه جهان درون برج معصومان درگذشت که برجی با ایوانی مرمرین و مشرف به تاج محل است.

قلعه آگرا به شکل یک هلال است و توسط دیوارهایی به ارتفاع ۲۱ متر و به طول ۴/۲ کیلومتر محصور شده است. همچنین اطراف دیوارها خندقی وجود دارد که به رودخانه یامونا متصل است.

بازنشر از آینده روشن

آرامگاه همایون در دهلی

آرامگاه همایون یا «همایون تمب» مشهور به نصیر الدین که دومین پادشاه امپراتوری مغولی یا گورکانیان هند بود. این مقبره در منطقه نظام الدین و در مرکز شهر دهلی قرار دارد. این بنا مربوط به قرن شانزدهم میلادی است و از معماری های اسلامی- ایرانی- هندی دهلی به حساب می‌آید که سالیانه میلیون ها گردشگر برای دیدن این آرامگاه به هند سفر می کنند. آرامگاه همایون اولین باغ ایرانی ساخته شده در شبه‌قاره هند است.آرامگاه همایون مانند سایر آثار معماری دوره گورکانی هند دارای عناصر فراوان معماری ایرانی است با این تفاوت که در کنار به کار رفتن کاشی‌کاری به رسم هندیان تخته‌سنگ‌هایی نیز در بنا به کار رفته‌است.

تأثیر معماری ایرانی به بهترین وجهی در بنای آرامگاه همایون مشهود است. این بنا که یکی از ایرانی‌ترین بناهای هند است، دارای کاشی‌کاری مختلط و ترکیب پیچیده شاه‌نشین‌های قوسی شکل و گنبدهای باریک است. این مقبره عظیم با سنگ سرخ تزیین و باغ آن کاملاًٌ شبیه چهارباغ اصفهان است

همایون دومین پادشاه گورکانی هند پس از ۱۵ سال که در دربار ایران پناهنده بود به کمک شاه طهماسب اول به کشورش بازگشت و به طور ناگهانی پس از چند ماه از دنیا رفت. گفته می‌شود با شنیدن صدای اذان به سرعت از پله‌های کتابخانه‌اش پایین آمد که سقوط کرد و جان سپرد. او به هنر و علوم عشق می‌ورزید و در کتابخانه‌اش شمار زیادی از هنرمندان نقاش، خوشنویس، تذهیب‌کار و صحاف ایرانی و هندی را گرد آورده بود که به کار تولید و تکثیر آثار علمی و نسخه‌های نفیس هنری اشتغال داشتند.
همایون در بازگشت به هند، گروهی از هنرمندان ایرانی را با خود به همراه برد. بنابراین شگفت انگیز نیست که این مقبره و بناهایی که بعدها در هندوستان ساخته شد مانند تاج محل از الگوهای ایرانی و میراث معماری هند و ایران بهره گرفته باشد.

همسر وی حمیده بانو بیگم که در ایران با معماری ایرانی آشنا شده بود با الهام از مقابر ایرانی و فضای چهار باغ یا باغ جنت آرامگاه همایون را در سال ۱۵۶۲ یک سال پس از مرگ همایون آغاز و پس از هشت سال (۹ سال پس از مرگ همایون) به پایان رساند.

معماران این باغ پدر و پسری بودند که از هرات به دهلی آورده شده بودند به نام‌های سید محمد بن میرک غیاث الدین و پدر وی میرک غیاث الدین.

معماری هند از زمان همایون بیش از پیش رنگ و بوی ایرانی یافت. همایون که شیفته فرهنگ و هنر ایرانی بود در همه شوون از جمله معماری تحت تأثیر هنرمندان ایرانی قرار گرفت.

باز نشر از اینجا

[Top]

جامع مسجد در دهلی

مسجد جامع دهلی بین سال‌های ۱۶۵۰ تا ۱۶۵۶ میلادی/ ۱۰۶۰ تا ۱۰۶۶ هجری قمری به دستور شاه جهان پنجمین امپراتور گورکانی هند و سازنده تاج محل ساخته شده‌است. مسجد جامع روبروی قلعه سرخ، در قسمت دهلی قدیم قرار دارد و یکی از مراکز مهم مسلمانان در هند به شمار می‌رود. 

مسجد جامع دهلی یا جامع مسجد یا مسجد جهان‌نما، از مهمترین مساجد هندوستان و از بزرگترین و زیباترین مساجد عالم اسلام است که در دهلی پایتخت هند واقع شده است. این مسجد از نوادر روزگار است و از ماسه سنگ ساخته شده و دارای دو منار و سه گنبد مرمرین می‌باشد. این مسجد عنوان بزرگترین مسجد جهان را کسب کرده‌است و روزگاری بزرگترین آنها هم بوده‌است.

مسجد جامع دهلی دارای دو محراب باشکوه و حیاط وسیعی است که تحسین هر بیننده‌ای را برمی‌انگیزد. مسجد رو به سمت غرب دارد و هر سه طرف آن با ایوانهای طاقدار قوسی شکل پوشانده شده که درگاه برج مانند آن رو به مرکز مسجد قرار دارد. این مسجد حدود ۸۰ متر طول و ۲۷ متر عرض دارد و سقف آن با سه گنبد پوشانده شده‌است. هر کدام از گنبدهای این مسجد با مرمرهای سیاه و سفید کار شده اما گنبد بالایی آن با طلا پوشانده شده‌ است.

محوطه خارجی این مسجد می‌تواند بیش از ۲۵ هزار نمازگزار را در خود جای می دهد.زیر گنبدهای مسجد سالنی قرار گرفته که هفت ورودی قوس‌دار آن رو به سمت غرب است و دیوارهای مسجد تا ارتفاع کمر با مرمر پوشانده شده‌اند. کف مسجد با مرمر سیاه و سفید فرش شده و قسمتی که قرار است سجاده هر نمازگزار باشد با سنگهای مرمر مشخص شده‌است.

ازجمله اشیاء باستانی که در این مسجد نگهداری می‌شود، قرآنی قدیمی است که روی پوست آهو نوشته شده‌است.

باز نشر از اینجا

[Top]